නොනගතයේ කුරුලු නැරඹුම අලුත් අවුරුදු නැකැත් මායිම් නොකළ පිළිහුඩු මාපියෝ

පසුගිය දා සැමරූ අප්‍රේල් අලුත් අවුරුද්ද අපේ ඉහළ ම සංස්‌කෘතික උත්සවයයි. අලුත් අවුරුදු උදාව, ආහාර පීසිම, ආහාර අනුභවය, වැඩ ඇල්ලීම ආදි දේ නියමිත වෙලාවකට නැත හොත් නැකැතකට සිදු කිරීම අලුත් අවුරුද්දේ දී පිළිපදින සාම්ප්‍රදායික චාරිත්‍ර වන අතර, 'නොනගතය' නැත හොත් සුබ නැකැත් නොමැති කාලයේ දී ආහාර ගැනීම ඇතුළු සියලු වැඩවලින් ඉවත් වී සිටිය යුතු බව දැක්‌වේ.

මෙවර මේ 'නොනගතය' යෙදී තිබුණේ උදැසන වරුවේ නිසා වෙනත් විශේෂ වැඩක්‌ කරන්නට එපා යෑයි කියවෙන නොනගතය පරිසරයත් සමඟ ගත කරන්නට සිතාගත් මම දියණියත් සමඟ ගෙවත්තට පිළිපන්නෙමි.

අවුරුද්ද ලැබීම සනිටුහන් කරමින් පත්තු කළ රතිඤ්Æ හඬින් බිය පත් වී දොa, වෙන දා ගෙවත්තේ උදැසන සුලබ ව දක්‌නට ලැබෙන කුරුල්ලන් දක්‌නට නො ලැබිණි. අලුත් අවුරුද්දේ පණිවිඩකාරයා ලෙස සැලකෙන කොහාගේ ගීතය ද වෙන දා උදයේ ඇසෙන මුත්, මේ අවුරුදු දා අප ගෙවත්ත අවට සිටි කොහාලාගේ ද ශබ්දයක්‌ නොමැති විය.

එක්‌ වන ම අහසින් සුදු පුළුන් ගුලි දෙකක්‌ පාත් වනවා මෙන්, අප ගෙවත්ත අසල තිබූ උස පොල් ගසට පියඹා විත් වැසුවේ සුදු මහ-කොකුන් (Great Egret) යුවළකි. මින් පෙර කිසි දාක සුදු මහා-කොකා අප ගෙවත්ත අසලින් වාර්තා වී නො තිබුණු නිසා, මෙය විශේෂ නිරීéණයක්‌ විය. සමහර විට අසල තෙත්බිමක සිටි මේ සුදු මහා-කොකුන් රතිඤ්Æ හඬින් බියපත් වී අප ගෙවත්ත අසලට ආවා වන්නට පුළුවන.

අප ගෙවත්තේ දිය බඳුනෙන් දිනපතා නෑමට පුරුදු වී සිටින කොණ්‌ඩ කුරුල්ලන් (Redvented Bulbul) ජෝඩුව මඳ වෙලාවකින් අප ගෙවත්තට පැමිණි අතර, තම ප්‍රියතම වේදිකාව වූ කණුව උඩින් ලැගගත් අළු කොබෙයියා (Spotted Dove) තම උදැසන ගීය ගායනා කරන්නට පටන්ගත්තේ වෙනදාට වඩා පමා වී ය. දොළොස්‌ දෙනකු ගෙන් පමණ සමන්විත නිතඹ-රත් වැහිලිහිණින් (Red-rumped Swallow) රංචුවක්‌ එකිනෙකා පරයා රවුමට පියාඹන්නට වූයේ උදැසන ව්‍යායාමයට මෙනි.

අවුරුදු දා මහා රණ්‌ඩුවකට පැටලුණු හොට පටලවාගත් පොළොස්‌ කොට්‌ටෝරුවන් (Brown-headed Barbet) දෙදෙනකු දෙපසට වූයේ, ගෙවත්තේ කාමරංකා ගසේ පහළට රූටා විත් බිමට වැටෙන්නට ඔන්න මෙන්න තියා ය. දෙන්නා දෙපසට වුවත් යළිත් කොයි මොහොතක හෝ රණ්‌ඩුව පටන්ගැනීමට මෙන් හොටය විවෘත කරගෙන එකිනෙකාට තර්ජනය කරන සෙයක්‌ දිස්‌ විය.

අප මේ සියල්ල නිසොල්මනේ බලා හිඳිද්දී මහා හඬින් කෑගසමින් විත් අප ඉහළින් ම තිබූ කම්බියේ ලැගගත්තේ ළය-සුදු පිළිහු`ඩුවෙකි (White-throated Kingfisher). අප ගැන කිසි තැකීමක්‌ නො කළ පිළිහු`ඩුවා හිස අමුතු ඇළයකට කරකවමින් නිරීéණය කළේ ගොදුරක්‌ බව දැන සිටියත්, කුරුල්ලාගේ ඉලක්‌කය අප මිදුලේ තිබූ තරමක්‌ විශාල මානෙල් මල් වගා කළ සිමෙන්ති බේසමේ දමා සිටි ගප්පි මාළුවකු බව තේරුම් යන විට පමා වැඩි විය. එක්‌ éණයකින් පහළට පියඹා ආ පිළිහු`ඩුවාට මාළුවා ඩැහැගැනීමට ගත වූයේ තත්පරයකටත් අඩු කාලයකි. මාළුවා අඩපණ කිරීමට කම්බියේ දෙපැත්තේ කිහිප වරක්‌ ගැසූ පිළිහු`ඩුවා එක්‌වර ම නැවතත් ගෙදර පාර දෙසින් බිමට බැස්‌සේ මාළුවා ද හොටයේ සිර කරගෙන ම ය.

පිළිහු`ඩුවා වැසූ තැන සෙවීමට පාරට ගොස්‌ ඒ අසලින් ගලා යන තරමක්‌ විශාල කාණුව ද හොඳින් නිරීéණය කළත් පිළිහු`ඩුවාගේ වගක්‌ වත් සොයාගැනීමට නොහැකි විය. විනාඩි කීපයකින් අප දෙදෙනා ම තාප්පයේ වූ තරමක්‌ විශාල බටයකින් පිළිහු`ඩුවා මතු වූයේ අප දෙදෙනා ම පුදුමයට පත් කරමිනි. අප දෙදෙනා අතරින් විදුලි වේගයෙන් පියඹා ගිය පිළිහු`ඩුවා, අසල කම්බියේ වසා මහා හඬින් නාද කරන්නට වූයේ අපගේ පැමිණීම කරදරයක්‌ වූ බව දන්වමිනි.

පිළිහු`ඩුවාට ඉඩ දෙමින් අප මඳක්‌ පසුපසට විත් බලා හිඳිද්දී, තවත් සතකු අල්ලාගත් කුරුල්ලා නැවතත් පයිප්පය ඇතුළට ගියේ එතැන පිළිහු`ඩුවාගේ කැදැල්ල ඇති බව නිරාවරණය කරමිනි.

පිළිහු`ඩුවා සාමාන්‍යයෙන් ළිං ඉවුරක හෝ ජලය ආශ්‍රිත ව ඉවුරක උමඟක්‌ සාදා එහි කෙළවර කැදැල්ල ලෙස යොදාගනී. හාරාගැනීමට සුදුසු පසක්‌ සහිත ස්‌වාභාවික ඉවුරක්‌ නො තිබූ අප ගෙවත්ත අසල ජීවත් වූ මේ පිළිහු`ඩු යුවළ ඒ වෙනුවට යොදාගත් විකල්පය නිර්මාණාත්මකයි නේ ද...? විශේෂයෙන් ම මේ පයිප්පය පිහිටියේ තරමක්‌ උසින් නිසා, විලෝපීයකුට වත් ඒ වෙත ළඟා වීම අපහසු ය.

අප මේ පිළිහු`ඩු කැදැල්ල නිරීéණය කළේ අවුරුද්දේ නොනගතය වේලාවේ දී ය. නොනගතයේ දී ආහාර අනුභවයෙන් ද වැළකී සිටිය යුතු නමුත්, මේ පිළිහුඩු මාපියන්ට නම් අවුරුද්දේ වගක්‌ වත් නො තිබුණේ, අවුරුදු චාරිත්‍රවලට වඩා තම පැටවුන් බඩගින්නේ නො තිබීමේ අභිලාෂය නිසාවෙන් මෙනි.

වෙනත් කොහෙන් දොa අල්ලාගත් තවත් කුඩා මාළුන් කීප දෙනකු, ගැඩවිලුන්, කටුසු පැටවකු, හූනකු මෙන් ම කුඩා තලගොයි පැටවකු ද අල්ලාගෙන කැදැල්ල වෙත මේ පිළිහු`ඩු මාපියන් එන අයුරු, 'නොනගත කුරුලු නැරඹුමේ' දී නිරීéණය කළෙමු.

මේ ලිපිය ලියන අප්‍රේල් 29 වැනි දා වන විට, මේ පයිප්ප කැදැල්ල අසලට ගිය විට ඇතුළින් පිළිහු`ඩු පැටවුන්ගේ හඬ ඇසෙන අතර, තවත් නොබෝ දිනකින් ම මේ පැටවුන්ගේ 'දොරට වැඩුම' සිදු වනු ඇතැයි අපි සැවොම බලාපොරොත්තුවෙන් පසු වන්නෙමු.